Darmklachten

Bij darmklachten denken we vaak aan constipatie of diarree. Maar wist je dat gewichtsproblemen of vermoeidheid ook kunnen wijzen op darmproblemen?

Darmklachten. Laat je begeleiden door diëtiste Hilde in Geraardsbergen.

Veel voorkomende darmproblemen

In het onderstaande lijstje vind je een opsomming van klachten die kunnen veroorzaakt worden door je darmen:

  • Problemen met de ontlasting zoals diarree, constipatie of voortdurend wisselen tussen diarree en constipatie.
  • Buikklachten zoals buikpijn, krampen, een opgezwollen gevoel of misselijkheid.
  • Een slechte vertering is een vaak gehoorde darmklacht. Door een slechte vertering ontstaan er bovendien andere problemen zoals:
    vermageren of net in gewicht toenemen
    slaapproblemen
    vermoeidheid
    haaruitval
    tekorten aan mineralen en vitamines

Oorzaken darmklachten

Diverse aandoeningen

Soms ligt een ziekte aan de basis van de darmklachten. We denken dan aan ontstekingsreacties in de darm zoals de ziekte van Crohn, colitis ulcerosa, diverticulitis …

Diverse infecties met bacterieën, virussen of schimmels kunnen er ook voor zorgen dat onze darmen ziek zijn. Denk dan aan de klassieke voedselvergiftiging of buikgriep.

Voedingsallergieën en -intoleranties hinderen de normale darmwerking. Wie last heeft van een prikkelbare darm zal ook al gemerkt hebben dat bepaalde voeding de darm verstoort.

Sommige aandoeningen zoals coeliakie zorgen ervoor dat er minder voedingsstoffen opgenomen worden waardoor er tekorten ontstaan die op lange termijn de gezondheid schaden.

Leefstijl en stress

Stress en leefstijl (voeding, beweging) hebben eveneens een negatieve invloed op de werking van de darm. Stress heb echter nodig om te kunnen functioneren. Kom je echter nooit toe aan ontspanning na stress dan kan je klachten krijgen. Door langdurige of chronische stress verhoogt het risico op hoge bloeddruk, een hartaanval, een beroerte, chronische vermoeidheid, diabetes, obesitas en depressie.

Door aanhoudende stress werkt je immuunsysteem minder goed. Stress is ook de oorzaak en het gevolg van veel darmproblemen. Op den duur kan je in een vicieuze cirkel geraken: door stress krijg je darmproblemen zoals constipatie of diaree. Doordat je diarree of constipatie hebt, krijg je bovendien nog meer stress. Heb je een prikkelbare darm dan weet je dat stress vaak extra klachten geeft.

In de rest van het artikel bekijken we de invloed van stress op onze darmen.

Stress

Negatieve stress

Vaak zien we stress als iets negatief. Dit is vooral het geval als de stress lang aanhoudt (chronische stress). Bij darmklachten speelt dit soort stress zelfs een dubbele rol omdat stress zowel darmklachten kan veroorzaken als in stand houden.

Positieve stress

Soms heb je een energieboost nodig om in gang te schieten. Heb je vanavond een feestje gepland en ren je van hier naar ginder om alles in orde te krijgen? Dan helpt deze positieve of acute stress je om alles in goede banen te leiden. Acute stress is eigenlijk een overlevingsmechanisme. Hierdoor zijn we erin geslaagd om als mensensoort te overleven. Een voorbeeld laat zien wat er in ons lichaam gebeurt bij acute stress.

Een voorbeeld van stress als overlevingsmechanisme of acute stress

Beeld je eens het volgende in: je bent alleen thuis tijdens een avondje tv-kijken en je hoort een verdacht geluid.

Wat gebeurt er op dat moment:

  • Je schiet in de stress door het onverwachte geluid.
  • Al je zintuigen staan op scherp, want je zit midden in een stressvolle situatie.
  • Op dat moment verhoogt je hartslag en komt er meer adrenaline vrij.
  • Je reactievermogen versnelt.
  • Je staat klaar om te vechten of te vluchten.

Vals alarm?

Je stelt vast dat het geluid veroorzaakt werd door een emmer die door de wind over het terras rolde. Dan ebt de stress weg en kijk je rustig verder naar je tv-programma.

Chronische stress

Wat is het?

Soms wordt stress chronisch. Je lichaam bevindt zich dan voortdurend in een staat van alarm. Je blijft continu “verontrustende geluiden horen” en je komt niet meer tot rust.

Symptomen chronische stress

We spreken van chronische stress als we voortdurend slecht slapen, prikkelbaar en gespannen zijn of de neiging hebben om ons terug te trekken. Vaak hebben we een verminderde eetlust, maar het kan ook zijn dat je net meer zin voelt om te snoepen (vandaar dat je door stress kan aankomen of afvallen).

Invloed van chronische stress op onze darmen

Chronische stress heeft een enorme impact op onze spijsvertering: door stress stroomt er minder bloed naar de spijsvertering en ligt de vertering bijna stil. Doordat je lichaam denkt dat je in groot gevaar verkeert, gaat er geen energie naar eten verteren. Alle energie is nodig voor de spieren, om sneller te kunnen reageren (vechten of vluchten).

Doordat de darmfunctie vertraagt kunnen we klachten krijgen zoals maagpijn, verstopping of diarree, een opgeblazen buik.

Heb je voortdurend last van stress, dan kan je op lange termijn ernstige gezondheidsproblemen krijgen. Zeker ook omdat je immuunsysteem minder goed werkt als gevolg van stress.

Darmklachten: wat kan je eraan doen?

Heb je darmklachten? Bij de volgende klachten is het steeds aangewezen om onmiddellijk je arts te raadplegen:

  • Je hebt buikpijn en vermagert zonder dat je een dieet volgt.
  • Je merkt bloed op bij de stoelgang.
  • Je hebt de combinatie koorts en lage buikpijn.
  • Je hebt vooral ’s nachts klachten.
  • Er is een verband tussen je menstruatie en je klachten.
  • Na gebruik van medicatie, bepaalde voedingsmiddelen of genotsmiddelen verergeren de klachten.
  • De buikpijn begint na een zuiderse vakantie.
  • Je hebt langdurig diarree of een constipatie.
  • Klachten en symptomen die je al lang had, veranderen plots (vb. vroeger vaak diarree en nu meer constipatie).
  • Je maakt je zorgen over je gezondheid.

Je arts kan onderzoeken wat er aan de hand is. Vaak wordt er geen lichamelijke oorzaak gevonden van je klachten (zoals bij prikkelbare darm). Je dokter zal je in de meeste gevallen wel adviseren om je voeding aan te passen omdat er een duidelijke link bestaat tussen je voedigspatroon en de gezondheid van je darmen en spijsvertering.

Je darmen terug onder controle

Voeding en darmklachten

Darmklachten kunnen een enorme invloed hebben op je leven. Ook je sociale leven kan er onder lijden. Wie vaak last heeft van diarree vermijdt soms afspraken op restaurant uit vrees voor ongelukjes. Gelukkig zijn darmklachten vaak goed te beïnvloeden door aanpassingen in de voeding.

Een gespecialiseerde diëtist helpt je om je darmklachten onder controle te krijgen

Als diëtist breng ik de relatie tussen je voeding en je maag- en darmklachten in kaart. Ik help je om klachten te voorkomen en kan je begeleiden in het aanpassen van je eetpatroon. Ik leg de nadruk op praktische tips en adviezen waardoor een groot deel van de klachten verminderen of zelfs verdwijnen.

Eten als medicijn

Stress heeft een grote invloed op de werking van je darmen. Soms ontstaat een ongezonde levenstijl door teveel stress. Of het kan zijn dat stress de normale darmfunctie belemmert.

Onze darmen verwerken wat we eten, maar ze moeten ook de juiste voedingsstoffen krijgen om goed te kunnen werken. Ik bekijk samen met jou waar we winst kunnen halen om je darmen nog beter te laten functioneren. Kleine aanpassingen in je voeding geven vaak grote resultaten.

Prikkelbare darm zit niet tussen je oren – Oorzaken prikkelbare darm

Prikkelbare darm zit niet tussen je oren. Heb je buikpijn zonder dat een oorzaak wordt gevonden? Dan word je vaak naar huis gestuurd met de boodschap: “Het zit tussen je oren”. Wist je dat een gespecialiseerde diëtiste je kan helpen om je klachten onder controle te krijgen?

Prikkelbare darm zit niet tussen je oren

In een vorig blogbericht hadden we het over de klachten bij prikkelbare darm.

Bij een prikkelbare darm ziet de arts geen lichamelijke afwijkingen aan de darm. Ook in een bloedanalyse is niets te vinden. De arts stelt de diagnose prikkelbare darm nadat alle andere oorzaken van de maag- en darmklachten uitgesloten zijn.

Leer ermee leven

Een minder empathische arts durft soms besluiten dat het allemaal tussen de oren zit. Het advies is dan “om ermee te leren leven” Als patiënt ben je dan vaak teleurgesteld en voel je je aan je lot overgelaten. Doordat er geen medische oorzaak is lijkt het alsof er geen oplossing mogelijk is voor je klachten.

Wat jij ondertussen vaststelt is dat de buikpijn niet zomaar vanzelf verdwijnt nadat je de diagnose prikkelbare darm krijgt.

Stress

Door te zeggen dat prikkelbare darm tussen de oren zit, legt de arts de verantwoordelijkheid bij jou als patiënt.

Zeker als de arts er het magisch woord “stress” bijhaalt. Dan lijkt het zeker alsof de oorzaak volledig bij jou ligt.

In mijn praktijk zie ik dat stress inderdaad een rol speelt bij prikkelbare darm, maar het is zeker niet de enige oorzaak. Het is niet omdat je stress ervaart dat je je pijn of klachten inbeeldt. Op het moment dat je pijn ervaart  is maar een persoon die kan beoordelen of er pijn is en hoe erg die pijn is. En dat ben jij alleen!

Heb je door je prikkelbare darmen last van een gezwollen buik dan is dat geen inbeelding dat je na het eten je bovenste broekknop moet openzetten. Dan is je buik opgezwollen. Moet je een halfuur na het eten naar het toilet rennen dan is dat geen inbeelding.

Wat beweegt daar?

Een mogelijke oorzaak van prikkelbare darm zijn pijnklachten die ontstaan door een stoornis in het maag-darmkanaal door de bewegingen van de darm.

Die beweging in de darm is volstrekt normaal: het is immers de enige manier om de voedselbrij voort te bewegen. Door het beurtelings samentrekken van  2 soorten spieren ontstaat een voortstuwende beweging. Vergelijk het met de manier waarop een rups of regenworm zich voortbeweegt.

Die darmbewegingen komen bij elke mens voor. Hoe je die bewegingen voelt, hangt af van persoon tot persoon. Heb je een verhoogd gevoel van wat er gebeurt in je lichaam, dan kan je die bewegingen meer voelen. Indien dit een onaangenaam gevoel is spreek je van buikpijn.

Pijn kan je meten

Een vuiltje aan de lucht

Je darm kan ook uitzetten doorat er teveel lucht inzit. Bijvoorbeeld door te snel te eten of door gasvormende voeding. Ook dat kan ook pijn veroorzaken als je er gevoelig aan bent.

Dit soort pijn kunnen we meten. Er werd een test uitgevoerd bij een groep gezonde patiënten (= controlegroep) en een groep patiënten  met de diagnose prikkelbare darm.

Eerst werd er een anale sonde  ingebracht in het laatste deel van de dikke darm om de druk in de darm te meten. De sonde heeft bovenaan een ballon. Door die op te blazen, lijkt het of de darm gevuld is met stoelgang.

Pijndrempel

Dan wordt de druk geregistreerd en men vraagt aan de patiënt om de pijn te beschrijven. Uit het onderzoek bleek dat de pijndrempel bij de gezonde controlegroep hoger ligt dan bij de patiënten met prikkelbare darm.

De pijn die gepaard gaat met die druk kan trouwens ook gemeten worden door een MRI uit te voeren tijdens de test. Daaruit blijkt dat de hersenactiviteit van de patiënten met prikkelbare darm verschilt van die van de gezonde controlegroep. Er is dus wel degelijk een en ander aan de hand.

Prikkelbare darm en hypersensitiviteit

Andere mogelijke oorzaken van prikkelbare darm

Er zijn nog enkele andere oorzaken van een prikkelbare darm. Ik geef de belangrijkste hier kort weer.

Voeding en voedingsintoleranties

Verdachte voeding

Tot 2/3 van de patiënten geven aan dat ze er bepaalde voedingsmiddelen van “verdenken” dat ze hun symptomen van PDS veroorzaken of verergeren. De link met voeding is duidelijk, want  meer dan 60 % van de patiënten ziet een begin of een verslechtering van hun symptomen na het eten. Deze symptomen treden op vanaf 15 minuten na het eten (28 % van de patiënten) tot 3 uur na het eten (bij 93 % van de patiënten). Veel patiënten vermijden bepaalde soorten voeding wat soms een onevenwichtig eetpatroon veroorzaakt.

Voedingsintoleranties

Een aantal gekende intoleranties spelen ook een rol bij PDS. Denken we maar aan lactos-intolerantie, fructose-intolerantie.

Afwijkende cellen in het maagdarmkanaal

Bij patiënten met PDS zijn er minder endocriene cellen in een deel van de dunnen en de dikke darm.

PDS na een buikgriep

Heb je op een gegeven moment een acute darmontsteking zoals reizigersdiarree of buikgriep  dan is dit  vaak het beginpunt van PDS. Bij dit type PDS zien we dat de symptomen binnen een periode van 5 tot 6 jaar verdwijnen.

Bacteriële overgroei

Bacteriële overgroei is een aandoening waarbij fermenterende bacteriën de overhand nemen in de dunne darm.

Veranderingen in de samenstelling van de bacteriën in de darm

Over de rol van het microbioom (= de bacteriën in de darm) werd al heel wat geschreven, maar de exacte link tussen PDS en microbioom is nog niet helemaal ontrafeld.

Een aantal studies toont aan dat het microbioom van mensen met PDS verschilt van dat van gezonde proefpersonen, maar de vraag blijft wat de rol is van de al deze bacteriestammen. Zolang we niet weten hoeveel en welke bacteriën we nodig hebben in onze darm om in te grijopen in het mitcrobioom.

Rol van serotonine

Serotonine speelt een rol in de signaaloverdracht tussen hersenen en darmen. De grootste voorraad serotonine (95 %) bevindt zich in de darmen. In dierproeven blijkt dat dieren die moeite hebben om de serotonine te transporteren  te te maken hebben met meer water in de stoelgang en afwisselend diarree en constipatie hebben.

Stressvolle gebeurtenissen

Stressvolle levensgebeurtenis sen zorgen vaak voor een verergering van de symptomen van PDS. Denken we maar aan de student die een examen moet afleggen.

Een familiezaak

PDS komt vaak voor bij verschillende leden van dezelfde familie: tot 37 % van de patiënten heeft familieleden die aan dezelfde aandoening lijden.  Bij vergelijkende studies bleek dat PDS-patiënten vaker een familiale voorgeschiedenis van PDS hebben dan een controlegroep.

Bij tweelingonderzoek komt aan het licht dat PDS vaker voorkomt bij eeneiige tweelingen dan bij twee-eiige tweelingen. Dit kan wijzen op een genetische factor.

Fout in de communicatie

De darmen sturen te sterke signalen naar de hersenen of de hersenen sturen verkeerde signalen naar de darmen.

Kan je een prikkelbare darm genezen?

Heb je last van een prikkelbare darm en wil je opnieuw een rustige buik?

Wist je dat een gespecialiseerde diëtist je kan helpen om je klachten met 80 % te verminderen?

Mijn missie is om ervoor te zorgen dat je door professioneel voedingsadvies opnieuw een rustige buik krijgt.

Wil jij steeds met volle goesting eten en genieten zonder buikpijn, diarree of constipatie?

Wil jij eten zonder zorgen?

Boek een afspraak bij diëtiste Hilde.

Meer lezen?

In deze artikelen kom je meer te weten over de klachten bij prikkelbare darm en de aanpak van prikkelbare darm.

Wat is een prikkelbare darm?

Uit onderzoek blijkt dat 20 % van de Belgen last heeft van een prikkelbare darm. De kans is dus groot dat je hier ook last van hebt of dat je iemand kent met een prikkelbare darm.
Als diëtiste zie ik veel mensen met deze aandoening. Bovendien ben ik ervaringsdeskundige, want mijn beide dochters hadden er ook last van. 

Meestal spreekt men over het prikkelbare darmsyndroom (PDS). Het woord “syndroom” wil zeggen dat een aantal klachten samen voorkomt. De klachten komen bij iemand met prikkelbare darm niet allemaal in dezelfde mate voor. De symptomen kunnen bij iedereen verschillend zijn.

In deze blog geef ik een overzicht van de voornaamse klachten bij PDS. In een volgende blog ga ik dieper in op de oorzaken van prikkelbare darm en de behandeling van prikkelbare darm.

Vaak voorkomende klachten bij prikkelbare darm

Mensen met PDS hebben regelmatig buikklachten en problemen met de ontlasting.

De buikpijn komt voor  op wisselende plekken in de buik. De voornaamste buikklachten zijn: krampen, een opgeblazen gevoel, winderigheid, zeurende buikpijn.

De stoelgang kan ook verstoord zijn door diarree of constipatie of een combinatie ervan. Er kan sprake zijn van voortdurende diarree (soms tot 6 keer per dag of meer). Sommige mensen hebben dan weer last van constipatie. Een andere groep mensen heeft een wisselende stoelgang: de ene dag diarree en enkele dagen nadien hardnekkige constipatie.

Wat is een prikkelbare darm?
Symptomen prikkelbare darm

Diagnose PDS

Vaak duurt het een tijdje voor er een diagnose gesteld wordt. Op het eerste gezicht zijn er immers geen lichamelijke afwijkingen die aantonen dat iemand een prikkelbare darm heeft.

De diagnose is vaak een uitsluitingsdiagnose. Dat wil zeggen dat de diagnose gesteld wordt  omdat er geen andere aandoening kan gevonden worden.

Indien er geen symptomen zijn zoals bloedarmoede, bloed in de stoelgang, onverklaarbaar gewichtsverlies, familiale geschiedenis van darmkanker of ontstekingszieken van de darm dan beperkt de arts de testen tot een minimum.  

PDS kan verward worden met andere aandoeningen zoals glutenintolerantie, lactose intolerantie, glutensensitiviteit of endometriose. Veel patiënten met PDS hebben ook symptomen van andere maagdarmaandoeningen (vb. maagzuur, misselijkheid een vol gevoel na het eten).

Bij prikkelbare darm is de functie van de darm verstoord

Het komt erop neer dat de functie van je dikke darm verstoord is. De structuur (anatomie) van je darm is normaal, maar toch werkt hij niet goed.

De functie van de darm is dan wel verstoord, maar dit wil niet zeggen dat het prikkelbare darmsyndroom een risicofactor is voor ernstige aandoeningen zoals kanker.

Vervelende klacht

Het prikkelbare darmsyndroom geeft geen complicaties, maar het is wel een vervelende klacht. Sommige mensen hebben zoveel klachten dat ze niet kunnen deelnemen aan  het sociaal leven of hun hobby’s moeten opgeven. Wie een ernstige vorm van PDS heeft,  blijft gemiddeld 1 dag per maand thuis van het werk. Sommige mensen stoppen zelfs volledig met hun werk omwille van hun klachten door een prikkelbare darm.

Zelf had ik een dochter die wekenlang niet naar school kon omwille van hevige buikpijn.

Dokter Google is geen goed idee

Stel nooit zomaar zelf de diagnose van prikkelbare darm. Raadpleeg steeds een arts als je aanhoudende buikklachten hebt. Klachten zoals bloed bij de ontlasting, onverklaarbaar gewichtsverlies of koorts zijn geen kenmerken van een prikkelbare darm. Ga met deze klachten direct naar de huisarts.

Ontstaan je klachten na de leeftijd van 50 jaar of verandert je stoelgang plotseling? Dan is het  aan te raden om de huisarts te raadplegen.

Behandeling darmklachten en prikkelbare darm door voeding

Toen er bij mijn dochters uiteindelijk een diagnose kwam, bleek dat er niet eens een behandeling was! Sommige dokters beweerden zelfs dat het probleem tussen de oren zat!

We hadden wel gemerkt dat eten een rol speelde bij hun klachten. We consulteerden dan maar op eigen houtje een diëtiste. We zagen snel een spectaculaire verbetering van de klachten door kleine aanpassingen in de voeding. De link tussen voeding en klachten was overduidelijk en dit zorgde voor een omwenteling in het leven van mijn dochters en van mezelf.

Mijn missie: klachten prikkelbare darm verminderen door voeding

Oef. Mijn dochters hadden eindelijk geen buikpijn of opgezwollen gevoel meer na het eten!

Dat was een pak van mijn hart! Op dat moment was ik op zoek naar een nieuwe professionele uitdaging. Door de consultaties bij de diëtiste besliste ik om me ook bij te scholen op gebied van voeding. Tijdens de bezoeken aan de diëtiste was mijn frank gevallen: je kan mensen helpen om klachtenvrij te eten. Wat een mooie uitdaging!

Uiteraard kon ik me niet zomaar vestigen als diëtist. Ik schreef me in als werkstudent voor de bacheloropleiding voedings- en dieetkunde en behaalde mijn diploma met grootste onderscheiding.

Tijdens mijn studies bestudeerde ik het verband tussen voeding en prikkelbare darm zeer uitgebreid. Ik kon er niet genoeg van krijgen en schreef er zelfs een bachelorproef over.

Na mijn studies vestigde ik me als zelfstandig diëtist, omdat ik zelf mensen wilde helpen om te eten zonder (buik)klachten.

Diëtiste Hilde helpt je om de juiste keuze te maken

Er circuleren allerlei lijstjes met “verboden” eten. Vaak zijn die gebaseerd op verkeerde of verouderde adviezen. Als diëtist geef ik je duidelijke instructies om je voeding aan te passen. Op die manier hoef je niet zelf uit te zoeken welke recepten of voedingsmiddelen geschikt zijn voor jouw darmen. In mijn praktijk neem ik de tijd voor een persoonlijke begeleiding. Mijn missie is dat jij kan eten zonder (buik)klachten.

Bovendien waak ik erover erover dat je gebalanceerd blijft eten indien je bepaalde voedingsmiddelen schrapt.

Schrap je zelf van alles dan loop je het risico om te om te veel of te weinig te schrappen. Schrap je te veel dan bestaat de kans dat je voedingstekorten oploopt. Schrap je te weinig dan heb je vaak geen verbetering van je klachten.

Door aanpassingen in je voeding kan je de klachten van prikkelbare darm met 80 % verminderen.

Wil je een oplossing voor je prikkelbare darm?

Wil je voeding inzetten om je prikkelbare darm onder controle te krijgen?

Wil je af van buikpijn, diarree, constipatie of een opgeblazen gevoel?

Wil je je levenskwaliteit drastisch verhogen?

Maak dan een afspraak in mijn praktijk.